رای شماره ۴۳۷۸۰۵ مورخ ۲۴؍۲؍۱۴۰۲ هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری در خصوص درخواست ابطال بند ۴-۷ بخشنامه شماره ۱۰۰؍۵۰؍۱۶۶۱۰؍۹۶-۲۶؍۲؍۱۳۹۶ وزارت نیرو با موضوع الزام به کسر حق بیمه از هزینه رفاهی و پذیرش و احتساب سابقه در تامین اجتماعی جهت اصلاح حکم مستمری
شماره پــرونـــده: ه- ع؍۰۱۰۰۰۲۵ (۰۱۰۲۱۵۵)
شماره دادنامه: ۱۴۰۲۳۱۳۹۰۰۰۰۴۳۷۸۰۵ تاریخ: ۲۴؍۰۲؍۱۴۰۲
شاکی: آقای محمدرضا نکویی
طرف شکایت: شرکت آب و فاضلاب گلستان- تامین اجتماعی استان گلستان
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند ۴-۷ بخشنامه شماره ۱۰۰؍۵۰؍۱۶۶۱۰؍۹۶-۲۶؍۲؍۱۳۹۶ وزارت نیرو و الزام به کسر حق بیمه از هزینه رفاهی و پذیرش و احتساب سابقه در تامین اجتماعی جهت اصلاح حکم مستمری
شاکی دادخواستی به طرفیت خواندگان فوقالذکر به خواسته ابطال مصوبه مذکور به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
۴-۷- با توجه به درج کمک هزینه مسکن و کمک هزینه اقلام مصرفی خانوار در حکم کارگزینی کارکنان، کمکهای رفاهی و انگیزشی پس از کسر اقلام مذکور قابل پرداخت بوده و مشمول کسر حق بیمه نمیباشد. همچنین در محاسبه پاداش پایان خدمت و بازنشستگی لحاظ نمیشود.
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
مطابق ماده ۱۰۶ قانون مدیریت و تبصره الحاقی آن در سال ۱۳۸۱ مبنای کسر حق بیمه صرف نظر از نوع صندوق بیمهای حقوق ثابت به اضافه فوقالعاده مستمر و فوقالعاده بند ۱۰ قانون فوق و ماده ۶۸ قانون میباشد و بر اساس مفاد بندهای ۲، ۳، ۵ ماده ۶۸ قانون، فوقالعاده ایثارگری و سختی کار و غیره مستمر تلقی گردیده و کسر بیمه از این فوقالعادهها با توجه به بخشنامه ۵ و ۱؍۵ اداره درآمد بیمه بلامانع است و در استعلام اداره کل بیمه منضم به پرونده به وزارت نیرو به شماره ۱۵۳۱ نیز بر کسر بیمه از رفاهی تاکید گردیده لذا ابطال بند مذکور مورد تقاضا میباشد.
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیر کل دفتر حقوقی وزارت نیرو به موجب لایحه شماره ۴۱۰؍۵۴۵۲۷؍۱۴۰۱- ۱۴؍۱۰؍۱۴۰۱ به طور خلاصه توضیح داده است که:
اولاً شرکت آب و فاضلاب استان گلستان بر اساس اساسنامه مصوب به عنوان شرکت وابسته (غیردولتی) مشمول ماده ۵ قانون مدیریت و شرایط تبعی آن نمیگردد.
ثانیاً بخشنامه مورد اعتراض در سال ۱۳۹۶ صادر گردیده و اعتبار آن صرفاً در سال ۱۳۹۶ بوده
ثالثاً کمک هزینه رفاهی موضوع بند ۷، منوط به تامین منابع مالی، تصویب مجمع عمومی شرکت و رضایتمندی شرکت از عملکرد کارکنان بوده.
نظریه تهیه کننده گزارش:
اولاً بخشنامه شماره ۱۰۰؍۵۰؍۱۶۶۱۰؍۹۶-۲۶؍۲؍۱۳۹۶ وزیر نیرو که در اجرای بخشنامه شماره ۲۵۳۹۹۴۰-۲۸؍۱۲؍۱۳۹۵ وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و دستورالعمل اجرایی آن به شماره ۲۵۴۰۸۵ و ۲۵۴۰۸۶-۲۸؍۱۲؍۱۳۹۵ صادر شده و نسبت به مصوبه بالادستی و استنادی شکایتی مطرح نشده به علاوه اینکه بخشنامه مربوط به سال ۱۳۹۶ بوده است که مدت آن منقضی گردید. ثانیاً ماده ۶۸ قانون مدیریت خدمات کشوری که مورد استناد شاکی قرار گرفت فوقالعادههایی که از آنها حق بیمه کسر میگردد را بیان کرده و مزایای رفاهی و انگیزشی جزو آنها محاسبه نشده ثالثاً رای وحدت رویه شماره ۱۷۴۳-۱۷۴۴- ۱۸؍۱۱؍۱۳۹۹ هیات عمومی دیوان عدالت اداری که در مقام تعارض بین آراء شعب مختلف دیوان صادر شده رای شعبه ۱۹ تجدید نظر مبنی بر اینکه شکایت نیروگاه رامین اهواز نسبت به رای اداره کار که به نفع کارگران در این خصوص صادر شده بود را نقض کرده و جهت رسیدگی مجدداً به هیات اعاده نمود را وفق مقررات دانسته نیز موید مفاد بند ۴-۷ بخشنامه میباشد و عقیده به رد شکایت شاکی دارم.
تهیه کننده گزارش: احمد رحیمی گرجی
پرونده شماره ه- ع؍۰۱۰۰۰۲۵ مبنی بر ابطال بند ۴-۷ بخشنامه شماره ۱۰۰؍۵۰؍۱۶۶۱۰؍۹۶-۲۶؍۲؍۱۳۹۶ وزارت نیرو در جلسه مورخ ۶؍۲؍۱۴۰۲ هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی مورد رسیدگی قرار گرفت و اعضاء به اتفاق به شرح ذیل اقدام به صدور رای نمودند:
رای هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی
با توجه به اینکه بخشنامه مورد شکایت در اجرای بخشنامه شماره ۲۵۳۹۹۴ مورخ ۲۸؍۱۲؍۱۳۹۵ وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و دستورالعمل اجرایی آن به شماره ۲۵۴۰۸۵ مورخ ۲۸؍۱۲؍۱۳۹۵ و بر اساس طرح طبقهبندی و ارزشیابی مشاغل در مورد شرکتهای غیر دولتی وابسته به وزارت نیرو (به لحاظ اعطاء صلاحیت طبق ماده ۴۱ ضوابط اجرایی قانون بودجه سال ۱۳۹۵) صادر گردیده که ارتباط آن صرفاً در بند ۳ بخشنامه استنادی وزارت کار مورخ ۲۸؍۱۲؍۱۳۹۵ که برای کمک هزینه اقلام مصرفی خانوار، به عنوان مزایای رفاهی و انگیزهای موضوع تبصره ۳ ماده ۳۶ قانون کار ماهیانه مبلغ ۰۰۰؍۱۰۰؍۱ ریال تعیین شده میباشد. حال به جهت وضع قاعده آمره در بیان حکم عدم شمول کسر حق بیمه از مزایای رفاهی و انگیزشی و عدم محاسبه آنها در پاداش پایان خدمت و بازنشستگی قابل طرح تشخیص و در ماهیت نیز با توجه به حکم تبصره بند ۵ ماده ۲ قانون تامین اجتماعی و ماده ۳۵ و تبصره ۳ ماده ۳۶ قانون کار که مزایای رفاهی و انگیزشی را جزء مزد ثابت و مبنا و مستمر محسوب ننموده و شمول کسر حق بیمه از آنها و احتساب در پاداش پایان خدمت و بازنشستگی نیز به تبع آن صورت نمیگیرد و ایضا مستفاد از آراء وحدت رویه ۱۷۴۳-۱۷۴۴ هیات عمومی دیوان عدالت اداری در مقام بیان رفع تعارض مبنی بر غیر الزام آور بودن پرداخت مزایای رفاهی و انگیزشی برای کارفرما و آراء ۲۳۴-۱۷؍۳؍۱۳۸۸ و ۲۰۳۳-۹؍۱۱؍۱۳۹۷ هیات عمومی مقرره مورد شکایت (بند ۴-۷ بخشنامه شماره ۱۰۰؍۵۰؍۱۶۶۱۰؍۹۶ مورخ ۲۶؍۲؍۱۳۹۶ وزارت نیرو) که در انطباق با آنها صادر گردیده مغایر قانون و قابل ابطال نمیباشد. این رای به استناد بند (ب) ماده ۸۴ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب ۱۳۹۲ ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس محترم دیوان عدالت اداری یا ۱۰ نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
فتح اله نعمتی– نایب رییس هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری
