منظور از سهام در شرکت سهامی چیست؟

شرکت سهامی، شرکتی است که سرمایه آن به سهام تقسیم شده و که این سهام برای شرکت و سهامداران آن می باشد و مسئولیت صاحبان سهام محدود به مبلغ اسمی سهام آنها است. همچنین حقوق سهامداران به نسبت میزان سهامداری ایشان در شرکت سهامی است. در این مقاله تعریف سهام و انواع آن در شرکت های سهامی را شرح خواهیم داد.

تعریف سهام در ماده ۲۴ لایحه اصلاحی قانون تجارت

سهم قسمتی است از سرمایه شرکت سهامی که مشخص میزان مشارکت و تعهدات و منافع صاحب آن در شرکت سهامی می باشد. ورقه سهم، سند قابل معامله ای است که نماینده تعداد سهامی است که صاحب آن در شرکت سهامی دارد.

یک نکته مهم در میزان حداکثر سهام در شرکت های سهامی عام  است که به ازای قیمت اسمی هر سهم ده هزار ریال تعیین شده است این در حالی است که در شرکت های سهامی خاص برای میزان قیمت اسمی سهام حداقل یا حداکثری تعریف نشده است.

انواع سهام در شرکت سهامی خاص

سهام را می‌توان از جهات مختلفی تقسیم کرد :

• سهام بانام
• سهام بی نام
• سهام ممتاز
• سهام عادی

سهام با نام چیست؟

سهامی است که  شخص دارنده سهام مشخص و معلوم است. سهام بانام به اسم مالک آن در دفتر ثبت سهام به ثبت رسیده است. این نوع سهام در شرکت ها با نشانی مشخص و شماره ردیف معلوم ثبت می شوند.

انتخاب و گزینش این نوع سهام به دلیل مشخص بودن دارنده سهم ها به شرکت کمک می کند که سهامداران خود را بشناسد.

سهام بی نام

سهامی است که مالک آن مشخص و معلوم نیست و به صورت سند در وجه حامل تنظیم و ملک دارنده آن شناخته می شود.

برای به فروش رساندن این نوع از سهام فرد با قیمت گزاری سهام آن را به مانند پول نقد به فروش می گزارد .

سهام ممتاز

سهامی است که برای آن امتیازاتی بیش از سایر سهام در نظر گرفته شده است. سهام ممتاز ممکن است به موجب اساسنامه یا طبق تصویب مجمع عمومی فوق العاده، پیش بینی شود.

این نوع سهام در زمان و نیاز شرکت به ورود افراد جدید به عنوان سهام دار در شرکت انجام پذیر است که افراد وارده سرشناس و باعث افزایش سرمایه در شرکت شوند.

به عنوان مثال: به سهام ممتاز سود بیشتری تعلق می گیرد و حق رای بیشتری دارد و در زمان انحلال حق تقدم دارد.

تفاوت سهام ممتاز و عادی

۱- اولویت دریافت سود توسط دارندگان سهام ممتاز در زمان توزیع سود.

۲- در زمان تسویه‌حساب شرکت و تسویه مالی طلبکاران و صاحبان اوراق قرضه ، سهامداران عادی تا قبل از اینکه سهامداران ممتاز پرداختی خود را بگیرند، پولی دریافت نخواهند کرد.

۳- سود سهام ممتاز از سهام عادی متفاوت است.

۴- غالبا میزان سود سهامداران ممتاز بیشتر است.

۵- سود سهام ممتاز معمولاً تضمین شده است، یعنی اگر شرکت یک سال سودی پرداخت نکند، در پایان سال دوم باید ابتدا سود سال اول و دوم سهامداران ممتاز را پرداخت کند و سپس سود سال دوم سهامداران عادی را بپردازد.

ورقه سهام

ورقه سهم سند قابل معامله ای است که تعیین کننده تعداد سهامی است که صاحب آن در شرکت سهامی دارد. سهم ممکن است با نام یا بی نام باشد. در صورتی که برای بعضی از سهام شرکت با رعایت مقررات قانون تجارت، مزایایی قائل شوند این گونه سهام، سهام ممتاز نامیده می شود.

محتویات اوراق سهام

در ورقه سهم نکات زیر باید قید شود:

• نام شرکت و شماره ثبت آن در دفتر ثبت شرکت ها.
• مبلغ سرمایه ثبت شده و مقدار پرداخت شده آن.
• تعيين نوع سهم.
• مبلغ اسمی سهم و مقدار پرداخت شده آن به حروف و با عدد.
• تعداد سهامی که هر ورقه نماینده آن ست.

اوراق سهام باید متحدالشکل و چاپی و دارای شماره ترتیب بوده و به امضای لااقل دو نفر که به موجب مقررات اساسنامه تعیین می شوند برسد (ماده 25 لایحه اصلاحی قانون تجارت).

نکته: صدور ورقه سهام قبل از آنکه شرکت به ثبت برسد ممنوع است.

سهام وثیقه

برای تضمین خسارتی که ممکن است از طرف مدیران به صورت مشترک یا منفردا بر شرکت وارد شود مدیران باید تعداد سهامی، را که نباید از تعداد سهامی که در اساسنامه شرکت برای حق رای لازم است کمتر باشد به عنوان وثیقه و تا زمانی که مدیریت شخص باقی است به شرکت بسپارد.

• سهام وثیقه بانام است
• قابل نقل و انتقال نیست