با توجه به تعدیلات اخیر شرکت ها و استارتاپ ها سوالی که این روزها بسیار مطرح است این است که آیا به کارمندان تعدیل شده بیمه بیکاری تعلق می گیرد یا خیر. به عبارت دیگر آیا ایشان می توانند در سامانه ثبت درخواست بیمه بیکاری که اخیرا با توجه به شیوع کرونا به این منظور راه اندازی شده است اقدام نمایند. پاسخ این سوال با توجه به شرایط کارمندان متفاوت است. به عنوان مثال کارمندی که مدت قرارداد کار آن خاتمه یافته است با کارمندی که در اثنای قرداد کار همکاری آن با شرکت بدون میل و اراده وی خاتمه یافته است متفاوت است. بنابراین در این مقاله به این موضوع پرداخت شده است.
احراز شرایط عمومی
طبق قانون بیمه بیکاری، در کلیه فروضی که در این مقاله مطرح میگردد، دو مورد زیر بایستی احراز گردد:
1) کارگر دارای حداقل 6 ماه سـابقه پرداخت حق بیمه نزد سـازمان تأمین اجتماعی باشد (به استثنای مشمولین تبصره 2 ماده 2 قانون بیمه بیکاری)
2) کارگر حداکثرظـرف30 روز از تاریـخ بیـکاری، مراتـب را بـه واحـد تعـاون، کار و رفـاه اجتماعی اعلام نمایـد. مراجعه پـس از30 روز با عذر موجه و بـا تشـخیص هیئت حل اختلاف اداره کار تا سـه مـاه امکانپذیرخواهد بود
کارگران با قرارداد موقت: عدم تمدید قرارداد
کارگران با قرارداد مدت موقت چنانچه در پایان مدت قرارداد از کار بیکار شوند (کارفرما قرارداد کار را تمدید ننماید، در صورت داشتن حداقل یکسال سابقه در آخرین کارگاه و دارا بودن آخرین قرارداد و نامه عدم نیاز می توانند درخواست بیمه بیکاری خود را از طریق این سامانه ثبت نمایند.
بنابراین در صورتی که شرکت با کارگر قرارداد کتبی منعقد نکرده است. بایستی کارگر پیش از ثبت درخواست در سامانه، از طریق مراجع حل اختلاف کار، رابطه کارگر و کارفرمایی را اثبات نماید.
کارگران با قرارداد دائم: اخراج شده در اثنای قرارداد
این کارگران می بایست ابتدا در مراجع حل اختلاف کار نسبت به ثبت دادخواست (بازگشت به کار و سایر مزایای قانونی) اقدام نموده و پس از قطعی شدن رأی مبنی بر احراز اخراج غیر ارادی درخواست بیمه بیکاری خود را در این سامانه ثبت نمایند.
کارگران با قرارداد موقت: اخراج شده در اثنای قرارداد
این کارگران می بایست ابتدا در مراجع حل اختلاف کار نسبت به ثبت دادخواست (بازگشت به کار و سایر مزایای قانونی) اقدام نموده و پس از قطعی شدن رأی مبنی بر احراز اخراج غیر ارادی درخواست بیمه بیکاری خود را در این سامانه ثبت نمایند.
این کارگران بایستی به طور کلی حداقل شش ماه سابقه بیمه داشته باشند ولی مهم نیست که در شرکتی که اخراج شدهاند حداقل چند ماه سابقه بیمه داشته اند.
کارگران با ماهیت کار غیر دائمی (کارهای پروژه ای، ساختمانی)
به استناد بند «۱» تفاهمنامه مشترک ۱۱۸۷۳۹ مورخ ۱/۱۲/۸۴کارگران شاغل در کارهای با ماهیت غیر دائم (مانند پروژه ها، فعالیتهای عمرانی ونظایر آن) که در پایان کار، قرارداد و یا اتمام بخشی از کار به عنوان عدم نیاز بیکار میگردند مشمول شرایط بیمه بیکاری نخواهند شد.
کارگران فصلی
کارگران فصلی در صورتی که صرفاً در اثنای فصل کار اخراج گردیده و بیکاری آنها بلا اراده تشخیص داده شود مشمول دریافت مقرری بیمه بیکاری خواهند بود.
مدارک مورد نیاز جهت مراجعه به اداره کار :
مدارک عمومی : شناسنامه ، کارت ملی ، دفترچه بیمه ، یک قطعه عکس ، کارت پایان خدمت (اقایان) ، اخرین مدرک تحصیلی
اتمام قرارداد : اخرین قرارداد ، نامه عدم نیاز
دائمی ، اثنای قرارداد : اولین دادخواست ، دادنامه قطعی مراجع حل اختلاف کار